Gelegen in het pittoreske Nij Beets, biedt Openluchtmuseum It Damshûs een boeiende kijk op het leven en werk van veenarbeiders in de 19e en vroege 20e eeuw. Het museum ontstond in 1958 toen het laatste bewoonde veenarbeidershuisje van Nij Beets werd herbouwd op deze plek en is inmiddels uitgegroeid tot een terrein van twee hectare met meerdere gereconstrueerde huisjes, een houten kerkje en de voormalige winkel van de veenbaas.
Wat is er te doen
It Damshûs laat zien hoe veenarbeiders werkten en leefden tussen 1863 en 1920. Bezoekers lopen door gereconstrueerde plaggenhutten en leren over het proces van veenwinning, en over de armoede en sociale strijd die daarbij hoorde. In het bezoekerscentrum draait een film over de geschiedenis van de streek en er is een café-winkeltje waar je iets kunt drinken.
Voor kinderen is er eens per jaar Boartersdei: dan verandert het museumterrein voor een dag in een echt speelparadijs, met varen in een oude tobbe, vissen met een zelfgemaakt hengeltje en workshops zoals klei en timmeren. In 2026 staat Boartersdei gepland op 30 mei, van 11.00 tot 17.00 uur, met een toegangsprijs van 5 euro. Volwassenen die van muziek en poëzie houden, kunnen in september terecht bij Skimerjûn, een sfeervolle avond met muzikanten en verhalenvertellers op het terrein.
Twee kilometer verderop ligt het historische gemaal Sudergemaal, dat af en toe nog echt in bedrijf is en waar wisselende exposities te zien zijn. Het museum en het gemaal zijn ook vertrekpunt voor boottochten over de Turfroute, waarmee je per boot door het veenlandschap vaart.
Praktische Informatie
It Damshûs is geopend van mei tot en met september, van dinsdag tot en met zondag (dus gesloten op maandag), telkens van 13.30 tot 16.30 uur. In april en oktober kun je met een groep op afspraak terecht. De toegangsprijs is 10 euro voor volwassenen en 3,50 euro voor kinderen, groepen vanaf 20 personen betalen 9 euro per volwassene. Een los kaartje voor het naastgelegen Sudergemaal kost 2,50 euro voor volwassenen en 1 euro voor kinderen.
Parkeren bij het museum is gratis, het is onderdeel van het Toeristisch Overstappunt (TOP) Nij Beets. Honden zijn welkom op het terrein, mits aangelijnd. Het museum is goed toegankelijk voor rolstoelgebruikers: er is een parkeerplaats vlak bij de ingang, brede gangen en een invalidentoilet in het entreegebouw, hellingbanen bij de huisjes en grotendeels verharde paden. Er is zelfs een rolstoel aanwezig die je kunt lenen.
Check voor je bezoek nog even de actuele openingstijden en prijzen op de website, want deze kunnen wijzigen.
Adres: Domela Nieuwenhuisweg 59B, 9245 VC Nij Beets
Website: www.damshus.nl